Archiwum kategorii: Tawantinsuyu

Czym jest tykwa i jakie znaczenie miała w kulturze andyjskiej?

Opublikowany przez
Odpowiedz

Czym jest tykwa i jakie znaczenie miała w kulturze andyjskiej? Otóż jest to pnąca, jednoroczna roślina – jej łacińska nazwa brzmi Lagenaria Ser.  Ta tropikalna roślina z rodziny dyniowatych oprócz Ameryki Południowej uprawiana jest także w Afryce środkowej i południowej i na Madagaskarze- ale jako roślina introdukowana obecne występuje niemal na wszystkich kontynentach.

Czym jest tykwa i jakie znaczenie miała w kulturze andyjskiej?

Tykwę charakteryzują pędy dochodzące do 2,5 metra, duże liście, o długości 10–14 cm., białe kwiaty oraz owoce – najbardziej rozpoznawalne. Są zdrewniałe i osiągają wielkość od 10 cm do 1 m. Mogą osiągać różne kształty (okrągłe, gruszkowate, podłużne). Kolor owocu zależny jest od gatunku. Owoce niektórych gatunków nadają się do jedzenia.

Czytaj dalej →

Inkwizycja Hiszpańska – brutalność, tortury i śmierć

Opublikowany przez
Odpowiedz

Po abdykacji Karola V w roku 1555 na tron hiszpański wstąpił jego syn Filip.
Filip był przekonany że jego polityka jest zgodna z wolą bożą, a on sam jest Bożym sługą i lepiej rozumie Boga niż sam Papież.
W latach 1570-1571 wprowadził do Limy i Meksyku Inkwizycję – państwową instytucję podległą mianowanemu przez króla Generalnemu Inkwizytorowi. Inkwizycja Hiszpańska – brutalność, tortury i śmierć.

Inkwizycja Hiszpańska – brutalność, tortury i śmierć

Czytaj dalej →

Nasi wybitni rodacy w Peru

Opublikowany przez
Odpowiedz

Malinowski Ernest

Urodzony 5 stycznia 1808 roku (lub 1815 lub 1818) w Sewerynach lub Różycznej na Podolu. Wychowany w duchu patriotyzmu, walczył z ojcem i braćmi w powstaniu listopadowym – w 4 pułku piechoty w bitwie pod Olszynką Grochowską. Wraz z ojcem i starszym bratem emigruje do Paryża, gdzie studiuje na uczelni technicznej Ecole Polytechnique (1834-1836), a w roku 1839 ukończył z wyróżnieniem uczelnię Ecole des Ponts et des Chausses (Szkoła Dróg i Mostów) – uzyskując tytuł inżyniera w dziedzinie kolejnictwa oraz budowy dróg i mostów. Jest także słuchaczem kursów inżynierii wojskowej i artyleryjskiej. Po studiach podejmuje pracę w warsztatach mechanicznych w Paryżu, następnie w Korpusie Dróg i Mostów.

Nasi wybitni rodacy w Peru

Czytaj dalej →

Ama Sua, Ama Llulla, Ama Quella

Opublikowany przez
Odpowiedz

„Ama Sua, Ama Llulla i Ama Quella” – słowa te, które możemy przetłumaczyć jako „Nie bądź złodziejem, Nie bądź kłamcą, Nie bądź leniwy” – były niejako etosem, jaki przyświecał Inkom gdy tworzyli i rozwijali swoje Imperium.

W Cusco – w dawnej stolicy Inków –  na rogu ulic Avenida Ramon Zavaleta i Tacna, znajduje się pomnik Inki trzymającego węzełkowe pismo kipu, a na dole wspomniana doktryna.

Ama Sua, Ama Llulla i Ama Quella

Te trzy zasady pozostawili Inkowie w spadku teraźniejszemu społeczeństwu, jako moralne wytyczne budowania zdrowego społeczeństwa. Zdrowego nie tylko z punktu widzenia medycznego – ale także ekonomicznego, politycznego, religijnego, społecznego, historycznego i przyrodniczego.

Im się to przez stulecia udawało – jak będzie z nami… zobaczymy.

Zapraszam do odwiedzenia strony na Facebook

Pishtaco – andyjski postrach

Opublikowany przez
Odpowiedz

Jak nazwać to, co Peruwiańczycy określają mianem Pishtaco. Nie jest to na pewno byt z legend i minionych przekazów. Pishtaco wciąż żyje w świadomości mieszkańców Peru, egzystując w tradycji i codzienności.

Czym zatem jest ów Pishtaco? Dla Peruwiańczyków nie jest to ani duch, ani demon, ani istota demoniczna. W polskiej literaturze naukowej E. Jodłowska określiła go mianem „andyjskiego wampira”. Zwany także na południu Peru Naqaq, a w Boliwii Karisiri.

Pishtaco – andyjski postrach

Czytaj dalej →

Panie i Panowie oto Jej Wysokość – Świnka Morska

Opublikowany przez
Odpowiedz

Czym jest świnka morska dla ludów Ameryki Południowej, czyli między innymi dla Peruwiańczyków – na pewno czymś nadzwyczajnym.
Potwierdzenie tej tezy znajdziemy w katedrze Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Cuzco, gdzie wśród wielu wspaniałych obrazów znaleźć możemy dzieło Marcosa Zapaty, powstałe w roku 1753, a zatytułowane „Ostatnia Wieczerza”. Obraz przedstawia Chrystusa i jego apostołów, zgromadzonych na paschalnej wieczerzy – w chwili ustanowienia sakramentu Eucharystii. Nie trzeba być jednak wprawnym obserwatorem, by zwrócić uwagę na jeden istotny szczegół – na stole obok chleba i wina, główną potrawą jest podana na wytwornym metalowym półmisku — pieczona świnka morska.

Panie i Panowie oto Jej Wysokość - Świnka Morska

Czytaj dalej →

Koka – więcej niż roślina

Opublikowany przez
Odpowiedz

Myśląc o kulturze Inków, kulturze ludów andyjskich, mamy często skojarzenie z niepozorną rośliną, zwaną koka – określaną również mianem krasnodrzewu pospolitego lub krzewu kokainowego, a przez Inków coca lub cuca.

Koka - więcej niż roślina

Czytaj dalej →

CHIRIRINKA – owad zwany „błękitną muchą”

Opublikowany przez
Odpowiedz

CHIRIRINKA – owad zwany „błękitną muchą”

W wierzeniach andyjskich muszka chiririnka to owad, który zwiastował śmierć.
Motyw „błękitnej muchy” często przewija się w legendach, wierzeniach i pieśniach wykonywanych na całym obszarze imperium Inkaskiego – od Ekwadoru, przez Peru, aż po Boliwię.
Skąd się wzięła jej nazwa – jest to onomatopeja, naśladująca charakterystyczny odgłos brzęczenia tej muchy, bardzo specyficzny i odmienny od dźwięków wydawanych przez inne owady.

CHIRIRINKA - owad zwany „błękitną muchą”

Czytaj dalej →

Bałwochwalstwo – cóż to takiego?

Opublikowany przez
Odpowiedz

Bałwochwalstwo to w rozumieniu Hiszpanów podbijających tereny Peru oddawaniu przeze tubylców czci wizerunkom bóstw – przedstawianych w postaci bałwanów, posągów, kamieni, mumii, wak, itp.

Bałwochwalstwo

Na ilustracji znajduje się wizerunek bóstwa ze świątyni Pachacamac.

Czytaj dalej →

Kobieta w czasach prekolumbijskich

Opublikowany przez
Odpowiedz

Co wiemy o kobietach żyjących w czasach prekolumbijskich na kontynencie Ameryki Południowej?
Nie mało, ale jednak wciąż za mało. Wiedza nasza opiera się jedynie na wykopaliskach archeologicznych oraz na zapiskach kronikarzy, będących zarówno mieszkańcami kontynentu, jak i Europejczykami – którzy dotarli tam w czasach podboju.
Zapiski kronikarzy mogą być oczywiście mało wiarygodne, bo piszący je autorzy opierali się na lokalnych podaniach, legendach, pieśniach, wspomnieniach najstarszych mieszkańców. Zdarzało się też, że kroniki pisały osoby, które w ogóle nie były na kontynencie, lub dotarły tam kilkanaście lub kilkadziesiąt lat po konkwiście.

Czytaj dalej →